0-6 Yaş Dönemi Çocuk Eğitiminde 100 Temel Kural

Tanıtım

Bir Hint atasözü; "Çocuklarınızı 6 yaşına kadar bana verin, 60 yaşına kadar sizin olsun…" der… Pedagojik açıdan doğrudur bu söz… Zira çocukluk dönemi, his edinim dönemidir… Ve hangi his yerleşirse 6 yaşına kadar çocuğa; o, huya dönüşür… İncecik sızı bırakır duyguda, sökülüp atılması kolay olmayan…

Kiminde, uğursuz bir iç ses gibi fısıldar durur, bütün bir ömür değersizlik hissettirir insana iliklerine kadar… Kiminde ise cıvıl cıvıl bir iç kıpırtısı verir, dinmek bilmez yaşama sevinci… Ve en zor anlarda çocukluğun tebessümü koşar gelir yardıma... Her insanın sadece bir kez çocuk olma hakkı vardır… O da anne babasının çocukluğunu yaşamasına izin verdiği kadardır…

İçindekiler 
TEŞEKKÜR 11
YAYINA HAZIRLAYANIN NOTU 13
GİRİŞ 15
1-Bebeğin odaya ihtiyacı yoktur, en güzel oda dahi anne yatağından güven verici değildir 16
2-Yenidoğan ya anne yanında ya da anneyle temas edebilecek yakınlıktaki bir beşikte yatmalıdır 18
3-Bebek yatağı hapishane parmaklıkları gibi engelleyici bir biçimde değil, anneye kolayca erişilebilecek kolaylıkta olmalıdır 20
4-Altı temiz, karnı tok; ağlaya ağlaya uyur' diye çocuğu yalnızlığa terk etmek, anne ile bebek arasındaki bağı zedeler 22
5-Çocuk anneden süt değil güven emer 24
6-Çocuk anne sütünden birdenbire kesilmez 26
7-Duygusal ihtiyaçlar 'vaktinde ve yeterince' giderildiğinde güven duygusu gelişir 28
8-Çocuğun gerçek kişiliğinin ortaya çıkabilmesi ancak kendini güvende hissetmesiyle mümkündür 30
9-Çocuk ancak 3,5 yaşından sonra anneden ayrılabilir 32
10-Ebeveynlerin en büyük yanılgısı 'küçükken söz geçiremezsem, büyüdüğünde beni hiç dinlemez' düşüncesidir34
11-Baskıcı ebeveynlerin edilgen çocukları olur 36
12-Çocukluk dönemi 'his edinim' dönemidir 38
13-Güvenle bağlanan çocuk, güvenle ayrılabilir 40
14-Çocuk eğitiminin özü 'güvenli bağlanma'dır 42
15-Kaygılı annelerin, kendine bağımlı çocukları olur 44
16-Güvenli bağlanma 0-4 yaş arasında ve 'bir kişi'  ile gerçekleşirse çocuk ruhen dingin olur 46
17-Bağlanma problemi olan çocuklar gece ansızın uyanıp sebepsiz yere ağlayabilirler 48
18-Anne kendini çocuğa bırakmazsa çocuk da anneyi bırakmaz 50
19-Okul öncesi dönemde hırçınlık, genellikle bağlanamama probleminin dışa vurumudur 52
20-Çocuk annesiyle 'güvenli bağ' kurabildiği kadar 'duyarlı', babasıyla birlikte olabildiği kadar 'iradeli' olur 54
21-Söz dinlemeyen çocuk yoktur, bağlanamamış çocuk vardır 56
22-Bağlanmanın üç temas noktası; 'göz, ten ve ses'tir 58
23-Çalışan anne, 4 yaş öncesi çocuğunu kreşe vermek yerine bakıcı tercih etmelidir 60
24-Bebeğin bakıcıya bırakılması birdenbire değil, 6 haftalık süreç içerisinde gerçekleşmelidlr 62
25-Anne çocuğundan vedalaşarak ayrılmalıdır. Habersizce gitmeler çocukta kaygı uyandırır 64
26-6 yaşına kadar çocuklar 'buyurucu bir iç kılavuzla' gelişimlerini sürdürürler 66
27-Çocuk aslında 4 yaşında doğar 68
28-Çocuk çok acıkırsa hızlı hızlı yer, çok susarsa üstüne döke döke içer; bunda ne ayıp vardır ne utanç 70
29-Bir anne babanın en iyi psikoloğu, kendi çocuğudur 72
30-Tuvalet alışkanlığı, çocuk zihinsel ve fiziksel açıdan hazır olduğu zaman başlamalıdır 74
31-Çocukla iletişimde en güçlü kelime 'Evet', en zarar verici kelime Hayır'dır 76
32-Oyun ve oyuncak ancak bir araçtır, marifet çocukla aracısız iletişim kurmaktır 78
33-Eşyaya nüfuz edebilen' çocuk güven duygusu edinir 80
34-Okul öncesi dönemde çocuklarla iletişimde 'eylem dili' kullanılmalıdır 82
35-Yeme bozukluğu, çocuğun üzerindeki baskının yemeye tepki ile dışa vurumudur 84
36-Çocuk için' kural koymak ona kendini dışlanmış hissettirir 86
37-Kardeşler arası ideal yaş farkı dörttür 88
38-6 yaş öncesi çocuklara ölüm anlatılırken 'müsebbibe' değil 'sebebe' vurgu yapılmalıdır 90
39-Anne babadan keyif alamayan çocuklar, kendilerini TV, telefon, bilgisayar gibi araçlarla meşgul ederler 92
40-4 yaş öncesinde televizyon izlemek çocukta empati duygusunu zayıflatır....94
41-Uykuya direnç, yaşama sevinci olan çocukların davranışıdır 96
42-Okul öncesi çocuğunun en belirgin özelliği yavaşlıktır 98
43-2 yaş öncesi çocuğu uyutmak için sallamak, onu sersemleştirir 100
44-Yetişkinler yoruldukça yavaşlar, çocuklar yoruldukça hızlanır 102
45-Bağlanma dönemi sağlıklı geçmiş çocuklar için ANAOKULU yaşı dörttür 104
46-Çocuğu, alışacak diye ağlaya ağlaya okula göndermek, ebeveyn çocuk bağına zarar verir 106
47-ANAOKULUndaki çocuğa 'grup' halinde değil, varlığını onaylamak için ismiyle hitap edilmelidir 108
48-Çocuk okula ağlayarak alışmaz 110
49-ANAOKULUnun çocuk için en büyük kazanımı zamana karşı duyarlılık
oluşturmasıdır 112
50-Okul öncesi eğitimde öğretmen disiplinli ve otoriter değil, anne gibi
şefkatli olmalıdır 114
51-Bilgi ile değil, içsel duyuşların yol göstericiliğiyle anne olunur 116
52-Katı disiplinli bir annenin çocuğu 'şeklen' düzen içinde görünse de 'ruhen' duygusal yoksunluklar içindedir 118
53-Çocuk aşağılandıkça iki insani hissini yitirir; mahcubiyet ve utanma 120
54-Çocuklarda bağımlılık bir 'doyamama' halidir 122
55-İhtiyaçları karşılanan değil, kendisine ihtiyacı olmayan şeyler sunulan çocuklarda bağımlılık olur 124
56-Yaşam, kendine güvenle bağlananlara huzur verir 126
57-Bir kişinin cezalandırılabilmesi için, 'irade, kasıt ve ehliyet' olması şarttır ki bunlar çocukta yoktur 128
58-Hiçbir çocuk şiddete eğilimli değildir; çocuk için saldırganlık bir savunma eylemidir 130
59-Negatif sözlerle pozitif kişilik oluşmaz 132
60-Üzerinde baskı olan çocuk hiperaktif davranışlar sergiler 134
61-Çocuğu ceza ve mükâfatla eğitme çabası, onu edilgenleştirmekten başka bir şey değildir 136
62-Bağ kuramayan ebeveynler baskı kurar 138
63-Ebeveynin baskıcı tutumu karşısında ağlayan çocuğa bir de ağlamaması
için baskı yapmak, öfkeye sebep olur 140
64-Çocukluk dönemi, benliğin inşa dönemidir, tamamlanmamış bir benliğe ceza vermek, benlik inşasını zarara uğratır 142
65-Ne talihsizdir o anne babalar ki dünyada çocuklarını değil kendilerini gezdirirler 144
66-Çocuklar 3-4 yaşlarında bellek yitimine uğrar 146
67-Okul öncesi çocukların en büyük ihtiyacı özgürlüktür 148
68-Çocuk, yetişkinin oyuncağı değil, yaşama hazırlanan bir aziz misafirdir 150
69-Çocuk ebeveynlere bir süre misafir olarak emanet edilmiş bir aziz misafirdir 152
70-Pedagojide çocuğun üç dünyası vardır; gerçek, hayal ve rüya. Okul öncesinde bunları ayırt etmek zordur 154
71-Her kim çocuk eğitmeyi göze alırsa çocuklaşmayı da göze almalıdır 156
72-Davranışlar kendi başına bir anlam taşımaz, zira her davranış bir duygunun dışa vurumudur 158
73-Duyarsızca söylenen sözlerle değerler eğitimi olmaz 160
74-Çocuk ikna edildikçe değil, ikna oldukça gelişir 162
75-Konuşurken dinlenen çocuk kendini değerli hisseder 164
76-Aile içinde değer gören çocukların en belirgin özellikleri 'kaygısız tebessümleri'dir 166
77-Kişiliği 'değersizlik hissi' ile oluşan çocuk, değersiz işlere değer kazandırma eğilimine girer 168
78-Hatırlanmayan geçmiş, yaşanan değersizlik hissindendir 170
79-Çocukluğun en belirgin özelliği dikkat dağınıklığıdır 172
80-Okul öncesi çocuklara peygamber sevgisi, peygamber çileleri anlatılarak kazandırılmaz 174
81-Erdemli davranışlar öğrenilmez, 'edinilir' 176
82-Çocuk yetiştirmek tek başına kendi çocuğunu yetiştirmek değildir, toplumsal bir duyarlılık halidir 178
83-Çocuk terbiyesinin ana amacı çocuğa 'davranış' değil, 'duyarlılık ve irade' kazandırmaktır 180
84-Çocuk hatası yüzüne vuruldukça duyarsızlaşır 182
85-Bir ebeveynin çocuğuna 'Artık senin annen/baban olmayacağım' demesi duygusal şiddettir 184
86-Duygusal yoksunluk içinde olan bir çocuk ihtiyacını duymamak için algısını düşürüp hızlı hareket etmeye başlar 186
87-Çocuğun duygusal ihtiyaçlarının karşılanması fiziksel ihtiyaçlarından çok daha önemlidir 188
88-Duygusal yoksunluk yaşayan çocuklar, sürekli hareket halindedirler 190
89-Çocuğun ağlamasının sebebi duygusal yoksunluk ise hemen giderilmeli;
iktidar mücadelesi ise ağlamasına izin verilmelidir 192
90-Her gün yarım saat sessizlik oyunu, çocuğun dürtüselliğini azaltmada etkilidir 194
91-Çocuklarda 'alan' kavramı oluşmadan 'düzen' alışkanlığı oluşturulmaz 196
92-Ne yaparsam yapayım çocuğum beni sever' sözü doğrudur ama eksiktir,
zira çocuğun başka alternatifi yoktur 198
93-Çocuğa sabredilerek yapılan ebeveynlik, hem çocuğu hem ebeveyni
yıpratır 200
94-Çocukluk dönemindeki' anormal davranışların terki kolaydır; ebeveyn
değiştikçe çocuk da değişir 202
95-Çocuk bir yakınlık içinde özgürlük arar 204
96-Kendiyle problemi olmayan anne babanın çocuğuyla problemi olmaz 206
97-Tesir sahibi olmayan ebeveyn, çocuk eğitiminde rol oynayamaz 208
98-Çocukluk yıllarından kalan en köklü his, ürküntüdür 210
99-Çocukla iletişimde 've', 'fakat', 'ama' pedagojik olarak sakıncalı kelimelerdir 212
100-Babanın kararlılığı, annenin duyarlılığını kolaylaştırır 214

Önsöz 

Ebeveynlerin, "Acaba öyle mi yapsam, böyle mi?" diye tereddütte kaldıkları en belirgin dönem; çocuklarının 0-6 yaş dönemidir... Öyle ya, çocuk anne yanından ne zaman ayrılacak; erken ayrılsa anneyle duygusal bağı zedelenir, geç ayrılsa bağımlılık oluşur... Emmeden nasıl kesilecek; tiksindirerek mi, hiçbir tiksinti oluşturmadan mı?
Kreşe ne zaman başlayacak; evde anne baba bunaldığı zaman mı, çocuk ruhsal olarak hazır olduğu zaman mı?
Bakıcıya nasıl bırakılacak; çocuk uyurken sessizce giderek mi, evden çıkarken vedalaşarak mı?
Kurallar nasıl konulacak; çocuk için özel kurallar mı, aile için genel kurallar mı?
Bütün bu soruların cevaplarını tek cümle ve birkaç satırlık anlatımla bulmak her zaman kolay olmuyor...
İşte "ıoo Temel Kural" serisinin bu ikinci kitabında da az söze çok bilgi sığdırmaya çalıştık... Kitabı akılda kalıcı, küçük notlarla hazırladık...
Onlarca pedagoji kitabının özetini bu küçük eserde toparladık. ..
Her an her yerde okunabilsin diye, konuları birbirinden bağımsız tuttuk...
Umarız, o-6 yaş döneminin temel bilgilerini barındıran bu eser, çocukla dostça yakınlık kurmak isteyen yetişkinlere yeni bir bakış açısı kazandırır...
Adem Güneş İstanbul, 2015

Bebeğin odaya ihtiyacı yoktur, en güzel oda dahi anne yatağından güven verici değildir

Ebeveynler çok defa çocuk odalarını süsleyerek; ayıcıklar, pandalar koyarak çocuğu da o odada yatırırlar. Halbuki çocuğun süslü bir odaya değil, anne yanında güven duygusunu solumaya ihtiyacı vardır.

Yenidoğan ya anne yanında ya da anneyle temas edebilecek yakınlıktaki bir beşikte yatmalıdır 

Anne babanın yatağında, anne tarafına dönük olarak yatan çocuk anne sıcaklığı, anne nefesinin ritmi ve anne teninin dokunsallığıyla güven içindedir. 

Bebek yatağı hapishane parmaklıkları gibi engelleyici bir biçimde değil, anneye kolayca erişilebilecek kolaylıkta olmalıdır 

Çocuk beşiği, anne yatağı seviyesinde ve önü açık olmalıdır ki çocuğun içinde özgür bir ruh gelişsin… 

Altı temiz, karnı tok; ağlaya ağlaya uyur' diye çocuğu yalnızlığa terk etmek, anne ile bebek arasındaki bağı zedeler 

Çocuk tok da olsa, duygusal yoksunluk yaşadığında, korktuğunda, annesini özlediğinde ve kendini yalnız hissettiğinde ağlayabilir. 

“Altı temiz, karnı tok; varsın biraz ağlasın” demek, en zayıf dönemde çocuğun duygusal ihtiyaçlarını görmezden gelmek demektir.

Çocuk anneden süt değil güven emer

Anne sütü sadece mucizevi bir besin kaynağı değildir. Bundan daha büyük mucize, anneyle bebek arasındaki bağlanmanın temel kaynaklarından biri olmasıdır. Çocuğun anne göğsüne tutunup tensel temas kurması, anne bebek bağlanmasına büyük katkı sağlar. 

 Çocuk anne sütünden birdenbire kesilmez 

Alışkanlıklar birdenbire terk edilirse çocukta korkuya ve travmaya sebep olur. Bu nedenle çocuğun anne sütünden ayrılması adım adım gerçekleşmelidir. Sık sık emen çocuğun emmelerinin arası açılarak ayrılma süreci tamamlanabilir. 

Duygusal ihtiyaçlar 'vaktinde ve yeterince' giderildiğinde güven duygusu gelişir 

Çocuk, ihtiyacı vaktinde giderilmedikçe huzursuz, yeterince giderilmedikçe de hırçın olur… Eksik kalan ihtiyacını gidermek için başka arayışlara girer… Bazen arkadaş bağımlısı, bazen oyuncak tutkunu olur… Bundandır ki 0-4 yaş, çocuğun terbiye edildiği değil, ihtiyaçlarının koşulsuzca giderildiği dönemdir… 

Çocuğun gerçek kişiliğinin ortaya çıkabilmesi ancak kendini güvende hissetmesiyle mümkündür 

Her çocuğun mizacı diğer çocuklardan farklıdır.Çocuk yetiştirmenin en önemli tarafı, çocuğu mizacını bozmadan yetişkinlik yıllarına eriştirmektir. Mizacının bozulmaması ise çocuğun kendini güvende hissettiği bir ortamda bulunmasıyla mümkündür. Sürekli engellenen ve çocukluğu eleştirel bir ortamda geçen kişinin mizacını ortaya koyabilmesi imkânsızdır… 

Çocuk ancak 3,5 yaşından sonra anneden ayrılabilir 

Annesiyle güvenli bağlanamamış çocuk, ondan ayrılırken kaygı yaşar… Zira böylesi çocuklar ihtiyaç duydukları güven duygusunu yeterince tatmamışlardır. Başlarına bir şey geleceği, annesinin kendisini bırakıp gideceği kaygısıyla yaşarlar.

Ebeveynlerin en büyük yanılgısı 'küçükken söz geçiremezsem, büyüdüğünde beni hiç dinlemez' düşüncesidir

Çocuklar, duygularında ne kadar özgür olurlarsa, o kadar davranışlarını düzene sokabilecek güce erişirler… İçsel bir genişlik ancak özgür bir çocukla elde edilir… Kendilerini kontrol edebilenler duygu dünyası geniş olan kişilerdir... Bu da çocukluk yıllarında elde edilecek bir kazançtır. Zira yetişkinlikte duyguların genişlemesi hayli zordur.

Kaygılı annelerin, kendine bağımlı çocukları olur

Çocukluk döneminde ruhsal doyumsamaya erişmemiş kişiler, yetişkinlik yıllarında bu açlığı gidermek için yoğun çaba gösterirler. Bağlandıkları kişilere, ya aşırı bağlanır, bir bağımlılık oluşturur… Ya da yaşadıkları güvensizlik tecrübeleriyle bir türlü bağlanamazlar… Kaygı bulaşıcıdır… Kaygılı ebeveyn çocuğuna kaygı aşılar… 

Çocuk annesiyle 'güvenli bağ' kurabildiği kadar 'duyarlı', babasıyla birlikte olabildiği kadar 'iradeli' olur

Çocuk babasıyla kurduğu güvenli ilişkiyle iradesini geliştirir… İrade kazandıkça, kendini yönetmeyi, duygularını yönetmeyi becerir… Sürekli ve kararlı iş yapabilme gücünü edinir… Anne ile bağlanmış çocuk, baba ile iradesini geliştiremezse, duygularını kontrol etmekte zorlanır, sürekli ve kararlı işler yapmakta yetersiz kalır…

Anne çocuğundan vedalaşarak ayrılmalıdır. Habersizce gitmeler çocukta kaygı uyandırır

Kaygılı ruh hali, çocukluk yılları için en tehlikeli ruh halidir… Bundandır ki çocuk uykudayken veya başka bir alandayken gizlice ayrılmak, oldukça sakıncalı bir ebeveyn tutumudur…Böylesi çocuklar, kaybetme korkusuyla anneye daha çok bağımlı hale gelir, gece uykusundan kaygıyla uyanır, yetişkinlik yıllarına da yansıyan ayrılma kaygısı yaşarlar…

Tuvalet alışkanlığı, çocuk zihinsel ve fiziksel açıdan hazır olduğu zaman başlamalıdır

Birçok çocuğun tuvalet alışkanlığı elde edememesinin temel sebebi, rahatça altına yapmak varken “neden tuvalete yapmalıyım” sorusunun cevabını algılayabilecek olgunluğa erişmeden bu alışkanlığın kazandırılmaya çalışılmasıdır… 

Yeme bozukluğu, çocuğun üzerindeki baskının yemeye tepki ile dışa vurumudur

Eğer çocuğun üzerinde baskı ve zorlama varsa… Ya da annesiyle bağlanma problemi yaşıyorsa… Çocuk bu huzursuzluk hali ile yemeği reddedebilir… Acıkmadan yemeye zorlamak, sevmediği yemek için baskı yapmak çocuğu yemeye karşı tepkiselleştirir. 

4 yaş öncesinde televizyon izlemek çocukta empati duygusunu zayıflatır....

Televizyon her ne kadar cıvıl cıvıl, renkli dünyalar barındırıyor olsa da canlı değildir… Canlı olmayan bir varlıkla saatlerce meşgul olmak çocuğun ruhsal gelişimini engeller…

Bağlanma dönemi sağlıklı geçmiş çocuklar için ANAOKULU yaşı dörttür

ANAOKULUnun işlevi sanıldığı gibi eğitim ihtiyacı değildir aslında. Çocuğun anne babasının haricinde yeni kişilerle duygusal etkileşimde bulunmasının ve bu etkileşimle duygularını, zihnini yönetebilme becerisinin ilk adımıdır… Çocuğun sosyal yaşama geç başlaması, sürekli evde bulunması, duygusal gelişime engeldir… Duygusal gelişimi zayıf olan çocukların sosyal gelişimi de zayıf olur…

Okul öncesi eğitimde öğretmen disiplinli ve otoriter değil, anne gibi şefkatli olmalıdır

Çocuğa erişmek isteyen bir öğretmen mutlaka şefkatli bir yaklaşım sergilemelidir, çocuğun içini tedirgin etmeden, içinin inşasına dokunmadan…Anne gibi şefkatli bir öğretmenin yanındaki çocuk, iç inşa sürecini kaygısızca devam ettirebilir.

İhtiyaçları karşılanan değil, kendisine ihtiyacı olmayan şeyler sunulan çocuklarda bağımlılık olur

Birçok ebeveyn, duydukları sevgiden dolayı, çocuk için ihtiyacı olmayan şeyleri de ona sunmaya çalışır… 

Örneğin hiçbir çocuğun cips yemeye ihtiyacı yoktur… Ancak çocuğuna cips alan ebeveyn bir süre sonra çocukta bir tür cips bağımlılığı oluştuğunu görecektir… Çocukların televizyon seyretme ihtiyacı yoktur, onlar doğal yaşamdan daha çok keyif alırlar… Ancak çocuğu televizyonla tanıştırmak onun bir süre sonra televizyona bağımlı olmasını da beraberinde getirir…

Üzerinde baskı olan çocuk hiperaktif davranışlar sergiler

Eğer bir hiperaktif bozukluğu içermiyorsa, çocuğun hareketliliği çoğunlukla yaşadığı olumsuz duygulardan kaynaklanır.Çünkü normal bir çocuğun aşırı hareketliliği acıyı duymamak için kendisini oyalama davranışıdır.Eğer şiddet uygulanıyorsa ve duygusal acı veriliyorsa hareketlenmeye başlar çocuk…Kendi hislerini duymamak için… Acıyı duymamak için… Algısını düşürmek için…Böylesi bir çocuğun duygusal onarıma ihtiyacı vardır. 

Ne talihsizdir o anne babalar ki dünyada çocuklarını değil kendilerini gezdirirler

Çocuk merkezli bir hayatı olan anne babalar hem çocuklarının kişiliğini geliştirir hem çocukla yaşamanın keyfine varırlar.Çocukla birlikte yaşama becerisi, bir yetişkinin elde edebileceği en üstün yeteneklerden biridir…

Evin kırık döküklerini tamirle meşgul bir babanın, yanına oturan çocukla konuşarak iş yapabilmesi üstün bir yetenektir…

Çamaşırları katlayan bir annenin çocuğuna fırsat vermesi, ona çamaşır katlamayı öğretmesi üstün bir beceridir…Parka, bahçeye çıkıldığında hayata çocuk gözüyle bakabilmek, onun dünya hakkında sorduğu soruları cevaplamak için çaba harcamak da bir üstünlüktür…

Bir yetişkinin en büyük talihsizliği çocuğunun ihtiyaçlarını göremeyip kendi yaşamına devam etmesidir...

Pedagojide çocuğun üç dünyası vardır; gerçek, hayal ve rüya. Okul öncesinde bunları ayırt etmek zordur

İnsanın üç dünyası vardır; gerçek dünyası, hayal ve rüya… Yetişkinler hayal ile gerçek arasındaki farkı bilirler, rüyanın gerçek olmadığının farkındadırlar…

Ancak çocuk değil…

Çünkü çocuk aklıyla değil duygularıyla yaşar… Duyguları hangi âlemde ne hissederse, hissettiği şeydir çocuğun yaşadığı dünya…Rüyada mutlu olan çocuk, mutludur… Hayalindeki işlerin peşinde giderken sevinçlidir… Üç dünyanın hissi, tek bir ruhta karşılık bulur… Yıllar geçtikçe, rüyalar gerçeklerden, gerçekler hayallerden ayrılır… Ve bu ayrılış adım adım hayal kırıklıklarını ve hüznü de beraberinde getirir… Bundandır ki, çocukluk yılları yaşanabildiği kadar özgürce yaşanmalıdır…Zira yetişkinlikte en özlenilen yıllar, çocukluk saflığındaki yıllardır… 

Konuşurken dinlenen çocuk kendisini değerli hisseder

Konuşurken dinlenilmek, o sesin sahibinin varlığını kabul etmektir…

Düşünceleri “çocukça” da olsa ciddiye alınmak, düşüncelerine yankı bulmak, kendini değerli hissettirir insana…

Düşüncesinin konuşulmaya değer olduğunu görmek, insana kendini iyi hissettirir.

Değerli olma hissini verir insana…Konuşurken bakılmayan, göz teması kurulmayan, sözleri sürekli kesilen ve eleştirilen çocukların en temel hissi ise “değersizlik hissidir.”

Çocuklarda Adım Adım Cinsel Eğitim

Tanıtım

Anne babaların en zorlandığı konulardan biridir cinsel eğitim... Bir yandan çocuğun hiç tanımadığı duygular ve yardıma ihtiyacı olduğu gerçeği… Diğer yandan ebeveynlik çekingenliği… Neyin hangi sınırlar içinde verileceği tereddüdü… Bazen öyle bir zamanda o kadar acil bir bilgiye ihtiyaç duyulur ki ne herkese sorulabilir ne de öğrenmeden geçilebilir… Kendine has kuralları vardır bu hassas eğitimin… Yanlış verilirse çocuğun duygu dünyasını zarara uğratır… Eksik bırakılırsa yanlışa sevk eder…

Uzman Pedagog Dr. Adem Güneş çocuğun mahremiyet hislerini zarara uğratmayan bir cinsel eğitimin nasıl verileceğini bu kitapta anlattı… "Adım Adım" serisinin ilk kitabı Çocuklarda Cinsel Eğitim her anne babanın ihtiyaç duyacağı bilgileri kapsamlı ama aynı zamanda anlaşılır ve pratik bir tarzda bir araya getirdi…

Cinsel eğitim nedir? Hangi yaşta verilmelidir?

Tuvalete alıştırma döneminde uygulanan yöntemler cinsel gelişime olumsuz etki eder mi?

"Kardeşimin neden pipisi yok?" sorusuna nasıl cevap verilmelidir?

Çocukları gıdıklayarak, sıkıştırarak, ısırarak sevmenin sakıncası var mı?

Çocuğun dizde hoplatılması doğru bir oyun yöntemi midir?

Tedavi amacıyla fitil, tampon, krem uygulamasının sakıncaları var mı?

Çocuğun başkalarının yanında giyinip soyunmasında bir mahzur var mı?

İçindekiler

1. Cinsel Eğitim ile Mahremiyet Eğitimi arasında fark var mıdır? .............................................. 6

2. Çocuk anne babası ile banyo yapabilir mi? .............................................................................. 7

3. Çocuk kardeşiyle banyo yapabilir mi? .......................................................................................8

4. Çocuğun tuvalet- banyoda genital bölge temizliği anne baba tarafından mı yapılmalıdır?....... 9

5. Çocuğun anne, baba ya da kardeşini tuvalette görmesinin sakıncası olur mu? ................. .......10

6. Çocuğu tuvalete alıştırma döneminde uygulanan yöntemlerin cinsel gelişime olumsuz etkisi olur mu? ........................................................................................................................................................ 11

7. Banyo esnasında genital bölgeyi fazlaca ovalamak sakıncalı mıdır? ........................................ 12

8. Bir çocuğun altı değiştirilirken diğer cinsiyetten kardeşinin ona bakmasının sakıncası var mıdır?

..........................................................................................................................................................13

9. Çocuğun altı değiştirilirken babanın orada bulunmasında bir sakınca var mıdır? ..................... 14

10. Babanın çocuğun altını değiştirmesinde sakınca var mı? ......................................................... 15

11. Alt değiştirmeyi anne müsait olmadığında ailedeki başkaları da yapabilir mi? Kimler yapabilir? ..........................................................................................................................................................16

12. Tedavi amaçlı fitil, genital bölgeye krem uygulamasının sakıncaları var mıdır, nasıl uygulanmalıdır?............................................................................................................................... 17

13. Çocuğun dizde hoplatılması doğru bir oyun yöntemi midir? ................................................... 18

14. Çocuk mastrubasyonunun kökeninde anne babanın cinsel yaşamlarının tesiri var mıdır? ......................................................................................................................................................... 19

15. Küçük bir çocuğun sürekli bir yere sürtünüyor olması mastrubasyon olarak değerlendirilebilir mi? ......................................................................................................................................................... 20

16. İlaç içmeyen çocuğa zorla ilaç içirmenin sakıncası olur mu? .................................................. 21

17. Çocuk başkalarının yanında giyinebilir mi? ............................................................................. 22

18. Anne babanın çocuğun yanında giyinip soyunmasında bir sakınca var mıdır? ........................ 23

19. Çocuk “Anne neden babamla aynı odada giyiniyorsunuz, ayıp değil mi?” diye sorduğunda ne demelidir?......................................................................................................................................... 24

20. Çocuğun farklı ailelerdeki kültürel giyim farklılıklarını görmesi mahremiyetini olumsuz etkiler mi?.................................................................................................................................................... 25

21. Çocuk evde çıplak gezebilir mi? Hangi sınırlar içinde izin verilmelidir? ................................ 26

22. Çocuğun anne babayı çıplak görmesi durumunda ne yapılmalıdır? ......................................... 27

23. Erkek çocuğun annesiyle birlikte yatmasının sakıncası var mıdır? .......................................... 28

24. Kız çocuğun babasıyla yatmasının sakıncası var mıdır? .......................................................... 29

25. Anne, baba ve çocuğun hep birlikte yatmasının sakıncası var mıdır? ..................................... 30

26. Çocuğun kuzeniyle birlikte yatmasının sakıncası var mıdır? .................................................. 31

27. Çocuk aile büyükleriyle birlikte yatabilir mi? ......................................................................... 32

28. Çocuğun akrabalarda ve arkadaş ortamlarında yatılı kalmasında bir mahzur var mıdır? . .......33

29. Tatillerde, düğün ve bayramlarda yer darlığı nedeniyle, aile bireylerinin aynı odada kalmasında sakınca var mıdır? .............................................................................................................................................. 34

30. Anne babanın evde iç çamaşırlarıyla bulunmasında/yatmasında mahsur var mıdır? ............... 35

31. Kız ve erkek çocuklar aynı odayı kullanabilir mi? ................................................................... 36

32. Zaruret durumunda odanın paravanla ayrılması doğru bir çözüm müdür? .............................. 37

33. Anne babanın odasının kapısı sürekli kapalı mı olmalı? .......................................................... 38

34. Çocuğun anne babasının sevgi içerikli davranışlarını görmesinde bir mahzur var mıdır? 39..................................................................................................................................................... 39

35. Çocuğun anne babasını uygunsuz şekilde görmesi durumunda, ne yapılmalıdır? ................... 40

36. Çocuğun anne babasının özel eşyalarını bulması ve ne işe yaradığını sorması durumunda nasıl davranılmalıdır? ............................................................................................................................. 41

37. ANAOKULUnda tuvalet kapıları açık olabilir mi? ....................................................................... 42

38. Okul öncesi kurumlarında iç çamaşırları sınıf içinde değiştirilebilir mi? .............................. 43

39. Çocukların birbirlerinin cinsel uzuvlarına dokunmasında, el şakası yapmalarında bir mahzur var mıdır? ...................................................................................................................................................... 44

40. Okulda cinsel eğitim verilebilir mi? ...................................................................................... 45

41. Hamilelik ne zaman çocuğa söylenmeli? .............................................................................. 46

42. Sorunlu veya zor geçen hamileliklerde nasıl bir yol izlenmelidir? ....................................... 47

43. “Ben nasıl doğdum?” diye soran çocuğa nasıl cevap verilmelidir? ...................................... 48

44. “Ben babama neden benziyorum?” diyen çocuğa ne demelidir? ......................................... .49

45. Anne bebeğini emzirirken erkek kardeşin görmesi, mahremiyetine zarar verir mi? ............ 50

46. Sütten kesilen çocuğun anne göğsüne dokunmak öpmek istemesi normal midir? ............... 51

47. Bay-bayan tuvaletlerde ve hamamlarda çocukların hangisine gireceğine kaç yaşına kadar dikkat etmelidir? ..................................................................................................................................................... 52

48. Erkek çocukların sünnet yaşı kaç olmalıdır? ........................................................................ 53

49. Sünnet merasimleri pedagojik olarak doğru mudur? ............................................................ 54

50. Çocukları gıdıklama, sıkıştırarak, ısırarak sevmenin bir sakıncası var mıdır? ..................... 55

51. Çocuğu istemediği halde sevmeye çalışmanın sakıncası var mıdır? .................................... 56

52. “Seni oğluma/kızıma alacağım” diye çocukla şakalaşmanın bir sakıncası var mıdır? ......... 57

53. Çocuğu “Yakışıklı, artist, zilli, çapkın” gibi sözler kullanarak sevmenin sakıncası olur mu? ..................................................................................................................................................... 58

54. Güreş gibi oyunlarda orantısız güç kullanmanın çocuğa zararı olur mu? ............................ 59

55. Çocuğu zorlayarak bir davranış oluşturmak ile cinsel gelişim arasında bir ilişki var mıdır? ..................................................................................................................................................... 60

56. Çocukların kendi arasında doktorculuk ve evcilik oynaması sakıncalı mıdır? .................... 61

57. Çocukların oda kapılarını kapatarak oynamalarında bir sakınca var mıdır? ........................ 62

58. Çocukların izleyeceği sinema filmleri cinsel gelişime olumlu ya da olumsuz etki eder mi?............................................................................................................................................... 63

59. Cinsel içerik taşıyan görseller çocuğun cinsel gelişimine olumsuz tesir eder mi? ............... 64

60. Gençlik romanlarının çocuğun cinsel gelişimine olumlu ya da olumsuz tesiri var mıdır? ..................................................................................................................................................... 65

61. Ergenlik döneminde çocuğun mastrubasyon yapması normal mi? ...................................... 66

62. Erkek çocuklar ergenlik döneminde olabilecek değişiklikler konusunda hangi yaşta bilgilendirilmelidir? .................................................................................................................... 67

63. Kız çocuklar ergenlik döneminde olabilecek değişiklikler konusunda bilgilendirilmeli midir? ..................................................................................................................................................... 68

64. Çocukların diğer cinsiyete sahip çocuklar hakkında ergenlik bilgilendirmesi yapılmalı mıdır? …..................................................................................................................................................69

65. Çocuğun cinsel yaşam hakkında her sorusuna cevap verilmeli midir? ................................ 70

66. Ergenlik döneminde kız erkek arkadaşlığı her zaman cinsellik içerir mi? ........................... 71

67. Aşırı cinsel eğilimleri olan hemcinsi ile arkadaşlık, çocuğun cinsel gelişimine olumsuz etki eder mi? ..................................................................................................................................................... 72

68. Gizlice kız kardeşinin odasını gözetleyen çocuğa nasıl davranılmalıdır? ............................ 73

69. “Kardeşimin neden pipisi yok” sorusuna nasıl cevap verilmelidir? .................................... 74

70. Çocuğun cinsellik içeren kelimelerin anlamlarını sorması durumunda, ne yapılmalıdır?...  75

71. Aşık oldum, diyen çocuğa nasıl cevap verilmelidir? ............................................................ 76

72. Çocuğun karşı cinsiyetten bir arkadaşı varsa, nasıl davranılmalıdır? ................................... 77

73. Çocuk arkadaşıyla birbirlerine cinsel organlarını gösterirken görülmesi durumunda ne yapılmalıdır? ...................................................................................................................................................... 79

74. Cinsel bölgesiyle oynarken görülen çocuğa nasıl yaklaşılmalıdır?........................................ 80

75. Çocuğun internetten cinsel bilgi edinmesine göz yumulmalı mıdır? ..................................... 81

76. Çocuğun sosyal ortamlarda cinsel içerikli mesajlaşmalar yapması durumunda ne yapılmalıdır?

.......................................................................................................................................................82

77. Cinsel içerikli görüntülere merak salan çocuklara nasıl davranılmalıdır? ............................ 83

78. Arkadaşları cinsellikle ilgili bir konuyu daha çocuk hazır olmadan açıklamışlar ise onarımı için ne yapılabilir? ....................................................................................................................................................... 84

79. Çocuk “Neden anne baba aynı yatakta yatıyor, çocuklar ayrı yatıyor?” diye sorduğunda ne demelidir? ....................................................................................................................................................... 85

80. Okulda yanlış şekilde cinsel eğitim görmüş olan çocukların onarımı yapılabilir mi? ........... 86

81. Ergenlik dönemindeki çocuğun bir arkadaşıyla cinsel yakınlaşmada bulunması durumunda, ne yapılmalıdır? ...................................................................................................................................................... 87

82. Çocukların kamp ve yurtlarda birlikte kalması sakıncalı olabilir mi? ................................... 88

83. Erkek çocuğun anne yatağında yatması çocuğu eşcinsel yapar mı? ...................................... 89

84. Erkek çocuğun, annesinin ve kız kardeşinin eşyalarını kullanmasında bir mahsur var mıdır? ...................................................................................................................................................... 90

85. Oğlum sürekli kız oyuncaklarıyla oynuyor, kız eşyalarını merak ediyor ne yapmalıyım? ..................................................................................................................................................... 91

86. Bir erkek çocuğun sadece kız çocuklarının bulunduğu ortamda yetişmesinde bir mahsur var mıdır? .................................................................................................................................................... 92

87. Eşcinsellik doğuştan gelen bir özellik midir? ...................................................................... 93

88. Kızımın kızlara ilgi duyduğunu fark ettim, ne yapmalıyım? ............................................... 94

89. Erkek çocuğun kendi cinsine ilgi duymaya başlaması durumunda, ne yapılmalıdır? ......... 95

90. Çocuğun kendini istismardan koruması için “çığlık atma” gibi yöntemleri öğretmenin faydası var mıdır? .................................................................................................................................................... 96

91. Sadece kız çocukları mı tacize uğrar? ................................................................................. 97

92. Çocuklara yönelik tacize en çok hangi yaşta rastlanır? ...................................................... 98

93. Tacize uğramışlık yetişkinlik döneminde hangi cinsel sorunları beraberinde getirir? ....... 99

94. Tacize uğramış bir çocuğun aile içi iletişiminde nelere dikkat etmek gerekir? ................. 100

95. Çocuğumun tacize uğramaması için, yabancılardan korkutuyorum, doğru mu yapıyorum? ................................................................................................................................................... 101

96. Tacize uğradığını anlatan çocuğa nasıl davranılmalıdır? ................................................... 102

97. “Ben abimle evleneceğim” diyen çocuğa ne demelidir? .................................................... 103

98. Anne babasına “ben seninle ben seninle evlenmek istiyorum.” diyen çocuğa ne demelidir?

...........................................................................................................................................……104

99. “Ben evlenmeyeceğim” diyen çocuğa nasıl cevap vermelidir? ......................................... 105

100. Ergenlik dönemindeki çocuğun evlenmek istemesi durumunda ne yapılmalıdır? .......... 106

Kitaptan Kesitler

-Mahremiyet Eğitimi, çocuğun kendini korunaklı kılmasına ve kişiliğin oluşmasına katkı sağlar. Cinsel eğitim ise, çocuğun sağlıklı bir cinsel gelişim dönemi geçirmesi için gerekli olan bilgilerin edinilmesini sağlar.

-7 yaşından sonra çocuk banyoda mutlaka yalnız olmalıdır.

-4 yaşından sonra kardeşler ayrı banyo yapmalıdır.

-4 yaşından sonra tuvalet temizliğini çocuk kendisi yapmalıdır.

-Çocuklar, tuvalet ihtiyacını karşılayan bir ebeveynin yanında bulunmamalıdır.

-Olumsuz geçen tuvalet eğitimi psikolojik sorunlara yol açabilir.

-Genital bölgeye fazla temas sakıncalıdır.

-Alt değiştirme esnasında çocuğu izleyen biri olmamalıdır.

-Alt değiştirme esnasında çocuk yalnız olmalıdır.

-Çocuğun altını değiştirirken “sadece bir kişi” prensibi esas olmalıdır.

-Çocuğun altını değiştirecek kişilerin öncelik sıralamasını belirlenmelidir.

-Çocuk genital bölgesini uyaracak oyun ve durumlardan uzak tutulmalıdır.

-Çocuk mastrubasyonunun kökeninde cinsel haz arayışı yoktur.

-Sürtünme davranışı gösteren çocuk bağlanma terapisiyle bu davranışından kurtulabilir.

-İlaç ve çocuğun istemediği tedavi yöntemleri, aceleye getirmeden, zorlamadan zamana yayarak uygulanmalıdır.

-Hiçbir yetişkin çocuğun her yerini sınırsız görme ve kullanma hakkına sahip değildir.

-Giyinmede yalnızlık ilkesi, farklı cinsiyetlerin birbirini görmesinden ziyade kişisel sınırların kazanılması açısından önemlidir.

-Ebeveynler çocuğun fark ettiği sırada aynı anda giyinip soyunmamalıdır.

-Farklı kültürler içinde bulunmak çocuk için zenginliktir.

- 3 yaşından sonra çocuklar evde çıplak dolaşmamalıdır.

-Ansızın yaşanan istenmeyen olaylar, mahremiyet eğitimi için fırsat bilinmelidir.

-2 yaşından sonra çocuk anne yatağından adım adım ayrılmalıdır.

-Ebeveynlerin çocuklarıyla sarılıp kucaklaşması, öpüşüp koklaşmasında bir mahsur yoktur.

-Çocuk herhangi bir sebepten anne yatağına geldi ise direkt reddetmemelidir.

-4 yaşından sonra çocuklar aynı yatakta yatmamalıdır.

-7 yaştan sonra çocuk tek başına yatmalıdır.

-Çocuğun 7 yaşından önce akrabalarda kalması tavsiye edilmez.

-Aynı odada yatmak gerektiğinde, anne babalar çocukları paylaşarak yatmalıdır.

-Aile bireylerinin iç çamaşırlarıyla evde dolaşması doğru değildir.

-Kardeşlerin odası 7 yaşından sonra ayrılmalıdır.

-Odanın paylaşılması gerektiği durumlarda ayrı odada giyinilmelidir.

-Anne babanın odası, özel anlar dışında sürekli açık olmalıdır.

-Abartıya kaçmayan sevgi içerikli davranışlar çocuk için faydalıdır.

-İstenmeyen durumlarla karşılaşıldığında ani tepkiler vermek, olayın kalıcı izler bırakmasına sebep olur.

-Özel eşyaları merak eden çocuğa ayrıntıya girilmeden cevap verilmelidir.

-Çocuk tuvaletin özel bir ihtiyaç olduğunu öğrenmelidir.

-Kıyafetler herkesin içinde değiştirilmemelidir.

-Yanlış davranışların üzerinde durulmadan yanlış olduğu eylem diliyle anlatılmalıdır.

-Çocukların toplu olarak cinsel bilgiler edinmesi doğru değildir.

-Çocuğun kardeşinin olacağını erken haber alması kardeş kıskançlığına sebep olabilir.

-Doğum şeklini çocuğa izah etmek gereksiz ve anlamsızdır.

-Çocuğun ilk konsantrasyonu, dikkat dağınıklığının önlenmesinin ilk adımı emme ile kurulan bağa dayanır.

-Çocuk anne göğsüne dokunarak emme sürecini sonlandırır.

-4 yaştan itibaren kendi cinsiyetine ait tuvaleti kullanması cinsel kimlik kazanımına katkı sağlar.

-Sünnet için en ideal yaş, çocuğun doğduğu andan itibaren geçecek ilk 3 aydır.

-Sünnet merasimlerinin çocuğa pedagojik bir katkısı yoktur.

-Çocuğun duygusal ihtiyacını karşıladıktan sonra ebeveynin yanından ayrılmak isteğine saygı duyulmalıdır.

-Seni oğluma/kızıma alacağım sözü yanlış bir sevgi gösterisidir.

-Çocuk tekme tokatla sevilmez, güçlenmez.

-Çocuğu zorlayarak iradesini kırmak kişilik gelişimine zarar verir.

-Anne babalar kendileri önceden izlemedikleri filmleri çocuklarına izletmemelidir.

-Cinsel içerikli görseller çocukta uyarılma oluşturabileceğinden sakıncalıdır.

-Anne baba çocuğun okuduğu kitabı içeriğini mutlaka gözden geçirmelidir.

Erkek çocuklarının ergenliğe girmeden önce bilgilendirilmesi doğru değildir.

-Kız çocukların ergenlik öncesi yaşayacağı değişiklikler hakkında bilgilendirilmedir.

-Çocuğun kendine saygısının devam etmesi için cinsel yakınlaşmalara karşı korunaklı durması anlatılmalıdır.

-Her kız erkek arkadaşlığını cinsellik penceresinden yorumlamak yanlış bir bakış açısıdır.

-Gözetleme davranışı ergenlik döneminde cinsel motivasyondan kaynaklanabilir.

-Çocuk dışlanmışlık hissettiğinde anne babasının neden birlikte yattığını sorgular.

-Çocukta cinsel içerikli davranış değişikliği varsa, çocuk farklı faaliyetlere yönlendirilmelidir.

-Anne yatağında yatma çocuğu eşcinsel yapmaz.

-Eşcinsel eğilimde en doğru yöntem, onarım terapisidir.

-Çocuğu tacizden koruyan en güçlü faktör, içindeki öfke duygusudur.

-Taciz şiddet de içerdiğinden erkek çocuklar da potansiyel mağdurdur.

-Tacizin en yoğun olduğu yaş grubu 6-7 yaş grubudur.

-Tacize uğrayan çocuk gibi ailesi de psikoterapi almalıdır.

-Tacizin önlenmesi için en önemli eğitim şekli Mahremiyet Eğitimi’dir.

Annenizi seyreder gibi

Çocuk ile anne arasındaki ilk yıllar oldukça önemlidir. Bir bebek, henüz tanımadığı sesler ve görüntüler arasında aslında korku ve endişe içindedir ve bir teselliciye ihtiyacı vardır. Endişelerini giderecek bir tesellici bulursa kişilik ve karakterini keyiflice şekillendirir, etrafa gülücükler saçar, ruhu ‘sükûn’ içinde güçlü bir benlik yapısına doğru adım adım ilerler ve çocuk kendisi gibi olur.

Eğer bir çocuk bu dönemde güven içerisinde bağlanacak bir kişi bulamazsa huzursuz ve agresif olur, şiddete meyleder. Ne kendisi gibi olabilir ne de kendisinden beklendiği gibi…

Ve aslında bu bir kısır döngüdür. Zira çocuğunda huzursuz ve agresif bir hâl sezinleyen birçok anne, kucağını açıp ona teselli vereceği yere, maalesef bu “mızmız” ve “ağlamaklı” hâlden rahatsız olup böylesi bir hâli cezalandırarak yok etmeye çalışmayı bir marifet zanneder.

Ve insanın dramı işte burada başlar.

Bir güven duygusuna ihtiyaç duyan çocuk, bulamadığı tesellinin huzursuzluğu ile daha çok hırçınlaşır ve annesini daha çok rahatsız eder. Anne ile çocuk arasında yaşanan bu kısır döngünün adı “kaygılı bağlanma”dır. Böylesi bir çocuk, annesinin varlığı içinde anne yoksunluğu ile büyür. İçinde adını koyamadığı bu yoksunluk hep yeni yeni problemler oluşmasına sebep olur. ANAOKULUnda okula alışamaz, ilköğretimde arkadaşları ile kavgasız günü geçmez, liseye geldiğinde kız ise erkeklerin, erkek ise kızların peşinde koşmaktan bıkmaz. Aradığını bulsa da ruhu sekineye ulaşamaz. Zira aradığı şey, bulduğu şey değildir. Boşluğunu hissettiği şey, bir dönem annesinden nedense hiç kana kana içemediği anne sevgisidir.

Annesine kaygılı bağlanan çocukluklar, sadece çocukluk ve gençlik döneminde değil, neredeyse yaşamlarının her döneminde güvensiz, iç huzurdan yoksun, çevresi ile çatışan, şiddete meyilli bir kişiliği barındırırlar bünyelerinde. Ve böylesi kişiler genelde problem çözme yöntemi olarak şiddeti tercih ederler.

Sevgi ifadeleri bile şiddet içerir. Çocuğunu severken döverek sever. Şaka olsun diye ensesine vurur, tekme atar, durduk yere güreş yapar, küçük düşürücü şakalarla sever. Böylesi kişiler, doymak bilmez bir sevgiye muhtaçtır ama kendileri sevebilme yeteneğine sahip değildir.

Ne kadar severseniz sevin, hep kendisini sevilmiyor gibi hisseder. Kendisinden sevgi isteseniz doyasıya sevemez, kendisini sevdiklerine “güven” içinde bırakamaz.

Zira sevebilmek bir yetenek ister ve kişi ancak çocukluk yıllarında sevildiği kadar sevebilir.

Sorun karşınızdaki asık suratlı bir kişiye, çocukluk yıllarında ne kadar sevilmiş?

Ya da gidin sorun patronunuza, şefinize, amirinize, müdürünüze, neden tebessüm edemiyor, neden hep bağırıp çağırıyor, neden iş arkadaşlarına coşku ile gülemiyor? “Beceremiyorum. Suiistimal edilir diye endişe duyuyorum.” olacaktır cevabı, eğer size güven duyabiliyorsa...

Bir kişinin yüzünün gülebilmesi, yüzü gülen bir anneye bağlıdır. Hadi o hâlde, gelecekte tebessüm edebilen, kendisi olmanın keyfini çıkartan, aslan gibi çocuklar istiyorsanız, eşinizin yüzünü güldürün. Çok zor değil. Alın bir çiçek, uzatın, bakın nasıl tebessüm edecek, hem size hem çiçeğe… Ve belki de sarılıp ağlayacak “çok ihtiyacım vardı” diyecek. Tabii becerebilirseniz…

Beceremiyorsanız, bugün saçlarınızı taramış olarak eve girin. Ya da ıslık çalın, bir şarkı mırıldanın. “Hayırdır!” dese de eşiniz, aldırmayın. “Sana yeniden âşık olmak istiyorum.” deyin, çekinmeyin. Uyandırın eşinizdeki annelik hissini. Göreceksiniz siz de bir çocuk gibi şenleneceksiniz onun annelik hissini hissettikçe…

Bu toplumda, işte bu ülkede, güzel günler görmek istiyorsanız kadına saygı gösterin. Asansöre binerken kapısını açın, önce o binsin. Otobüste, metrobüste, minibüste, metroda yer verin, belki çocuğuna sevgi taşıyordur, izin verin, azıcık dinlensin. Kapayın gözlerinizi azıcık görmeyin, bırakın iş yerinden yarım saat önce çıksın, koşarak çocuğuna gitsin ve siz saygı ile seyredin annelik sevincini…

Tıpkı yokluğunu hissettiğiniz annenizi seyreder gibi...
 

Adem Amca, benim babam bir canavar!

Geçenlerde bir dostum, 6 yaşındaki kızını getirdi yanıma… “Hocam, çocuk son bir haftadır geceleri sanki ‘cin çarpmış gibi’ uyanıyor, korku içinde bağırarak ağlıyor.” dedi.

Biraz sordum soruşturdum… Problemin nereden kaynaklanmış olabileceğini algılamaya çalıştım ama belirgin hiçbir şey de yoktu ortada…

Gayet düzenli, tertipli bir aile ortamı vardı çocuğun. Beyefendi bir baba ve hanımefendi bir anne ile yaşıyordu…

Oturduk bu küçük hanım ile sohbet etmeye başladık…

Görüşme ilerledikçe şaşkınlığım arttı… Çünkü çocuk, babasından korkuyordu… Rüyasında babasını gördüğü gecelerde korku ve dehşet içinde uyanıyordu…

Hâlbuki yıllardır tanıdığım bu arkadaşım, çok şefkatli bir beyefendiydi… Karıncaları bile incitmekten kendini alıkoyan birisiydi… Baba olarak da imrenilecek güzelliklere sahip bir insandı…

Şaşırdım… Hem de çok…

Babasının bir kâbus gibi geceleri neden rüyasına girdiğini anlamak için çocuğun ruhunun derinliklerine doğru bir göz attığımda, şaşkınlığım daha da arttı…

“Pes yani” dedim…

Alın size ülkemizdeki eğitim anlayışından bir manzara, ister gülün ister ağlayın…

Bu çocuğun gittiği bir ANAOKULU var… Bu okulda trafik kurallarının öğretildiği bir derste öğretmen, çocuklara hitaben “Ülkemizde trafik canavarları yüzünden birçok insan ölüyor, birçok çocuk da babasız kalıyor.” deyince, çocuklardan biri “Trafik canavarı nasıl oluyor öğretmenim?” diye sormuş.

Öğretmen de cevap vermiş: “Trafik canavarları çok iyi bir insan gibi görünüyorlar, ancak arabaya bindikleri sırada birdenbire trafik canavarı oluyorlar ve hızlı gitmeye başlıyorlar. Sanki birilerini öldürmek için uğraşıyorlar.”

Üstüne üstlük bir de hızlı gitmenin ne demek olduğunu göstermek için arabanın kilometre sayacını öğretmiş çocuklara: “Eğer bir arabanın hız çizgisi şurayı geçiyorsa o kişi trafik canavarı oluyor.”

Sonra trafik canavarının sembolünü göstermiş… Hani şu yuvarlak bir levha içinde dişleri dışarı çıkmış, saçları dik dik duran ve üzerine de bir çizgi atılmış iğrenç resmi…

Tabii bu değerli öğretmen hanım iyi niyetli… Amacı, hız yapan anne babalara çocuklar vasıtası ile bir mesaj iletmek ve ülkemizdeki trafik sorununun çözümüne bir katkı sunmak… Ama kullandığı yöntem, korku ve şiddet…

Aslında sorun öğretmende değil…

Trafik kazalarını “bir terör” olarak nitelendiren ortak akıl tutulmasına yakalanmışız… Trafiği terör gibi görürsek, mücadelemiz de şiddet üzerine kurgulanır…

Bakın, trafikteki düzensizliği engellemek için kullanılan sembole… Korkunç bir adam… Dişler vampir gibi… Gözler yerinden fırlamış sanki…

Amaç nedir bu resimde? Trafikte kurallara uymayanlara dönük bir nefret oluşturmak toplumda… Ve böylece insanları trafik kurallarına uymalarını sağlamak...

Bu aklı ortaya atanlar hayatlarında hiç mi pedagoji kitabı okumamış acaba? Davranış değişikliği oluşturmak için şiddet ve nefret unsurlarını kullanmanın yeni yeni problem alanları oluşturabileceğini hiç mi düşünmez bu konuda söz sahibi olan kurumlar…

Hiçbir pedagojik değeri olmayan bu sembolün okullarda, yollarda, televizyonlarda kullanılması ne kadar üzülecek bir durumdur…

Bütün bunlar ülkemizin acınacak pedagojik tümörleri… Toplumsal dokumuza derinden derine tesir ediyor ama farkında değiliz…

Neyse…

Çocuk ne oldu diye düşünüyorsunuz değil mi?

Böylesi durumların çözümü bir-iki günde olmuyor maalesef… Birkaç haftayı bulabiliyor, bazen de birkaç ayı...

Biz şimdilik küçük hanımla babasının bir “canavar” olmadığını hissettik…

Ancak babası canavar olmasa da etrafta birçok canavarın var olduğuna hâlâ inanıyor… İnanıyor, çünkü her yerde “Trafik canavarına dikkat!” diye levhalar asılı… Sayın yetkililer ve özellikle Karayolları Genel Müdürlüğü, yollardaki trafik canavarlarını ne zaman kaldıracaksınız acaba?

 

Okul öncesi kurumlar kapanıyor mu?

Yaşantımıza alelacele giren 4+4+4 eğitim sisteminin sonuçlardan biri ufukta göründü.

Okul öncesi kurumları maalesef bu yeni süreçte ciddi zarar görecek… Kimi kapanacak, kimisi ise gündüz bakım evine dönüşecek.

4-6 yaş arası çocuklara eğitim sunan bu kurumlar, yeni sistemde 4 yaşındaki çocukların “uğrak yeri” haline gelecek.

Böylesi bir durum ana okullarını ciddi bunalıma sokar ve öğrenci kapasitesini yarı yarıya düşürür.

Hükümet bu sorunu fark etmiş olsa gerek ki okul öncesi kurumları ayakta tutabilmek için birtakım tedbirler alıyor.

Ancak bu tedbirler uzmanlar tarafından yeterince tartışılmadan hayata geçirilmeye çalışıldığı için yeni yeni problemlere de aday görünüyor.

Mesela, bu tedbirlerden biri, ANAOKULUna başlama yaşının 37 aylık çocuklara kadar düşürülmüş olması…

Böylece 4 yaşındaki çocuklara arkadaş olarak 3 yaşındaki çocuklar da ana okullarına alınacak…

Avrupa’da okul öncesi kurumların birçoğu çocukları 3 yaşından itibaren okullara kabul ediyor. Ancak böylesi bir uygulama ülkemizde ciddi sorunlara neden olur.

Çünkü Türkiye’de yetişen okul öncesi öğretmenleri, “davranışçı ekol”e göre eğitim alıyorlar üniversitelerde. Yani “sınıfta disiplin sağlamak, sınıfa hâkimiyet kurmak, çocuğu yönergelerle yönlendirmek” üzerine yetişiyorlar. Bütün bunları sağlayabilmek için ise ceza ve mükâfat gibi pekiştiricileri kullanmayı öğreniyorlar.

Böylesi bir eğitim yöntemi artık çağ dışıdır. Sırf bundan dolayı okul öncesi kurumlara çocuğunu gönderen ebeveynler ciddi sorunlar yaşıyor. Çocuklar bir-iki gün severek gittiği okuluna bir daha gitmemek için anne babası ile delice mücadele ediyor. “Ben okulu istemiyorum!” diye yerlere yatıp tepiniyorlar. Bu durum ülkemizdeki okul öncesi kurumların görünmeyen ama en temel sorunudur.

Böylesi zor durumda kalan birçok anne baba, sorunu hep kendi çocuklarında buldukları için okula ve öğretmene toz kondurmuyorlar. Aslında kan içiyorlar, ama kızılcık şerbeti içiyoruz diye etrafa gülücükler saçıyorlar.

Çocuk sevecen bir ruha bürünmüş bu baskıcı ortama alışsa bile bir süre sonra anne babasına yeni yeni sorunlar getirmeye başlıyor. Birden bire çocuğun huyu, konuşması değişiyor. Gülmesi, ağlaması farklılaşıyor.

Hâlbuki bu yaş grubu çocukların eğitimi için “hümaniter” eğitim modelleri uygulanması gerekir. Çocuk merkezli eğitim modelleri yani. Çocuğun gelişim sürecine uygun eğitim sistemi hayata geçirilmesi, hayati öneme sahip.

Okul öncesi kurumlarına öğrenci bulmak için alınan tedbirlerden bir diğerini de geçen hafta öğrendik.

Gazetelere yansıyan haberlere göre, çalışan anneler çocuklarını okul öncesi kurumlara gönderdikleri takdirde kreş ücretinin belli bir bölümünü devlet üstlenecek…

Tamam, kulağa hoş geliyor böylesi bir teklif ama bu tedbir anaokullarının kapasitesini artırmaz ki… Hem çalışan annelerin sorunu kreş parasını denkleştirememek değil ki…

Anneler çocuklarını özlüyor… Henüz bebeğinin emzirme döneminde işine geri dönmek zorunda kalan bir annenin duygularını düşünür müsünüz lütfen?

Anneler bebeklerini bırakıp iş yerlerine geldiklerinde gizli gizli koridorlara çıkıp “Kızım… buradayım… anneciğim… akşam geleceğim” diye henüz konuşma yetisi olmayan çocuklarına seslerini duyurmaya çalışıyor ve sonra da acılarını içlerine gömüp çalışma arkadaşlarının yanına dönüyorlar. Ve bu trajik hallerden kurumdaki hiç kimsenin kolay kolay haberi olmuyor…

Okul öncesi kurumlarının öğrenci açığını kapatmak ve anneleri çocuklarından ayırmak için “teşvik primi” verir gibi kreş yardımı yapmak yerine, annelere Avrupa’da olduğu gibi en az 3 yıl ücretsiz izin hakkı verilmeli. Ve bu süre dolup işyerine geri döndüğünde de yaşayacağı uyum sorunlarını atlatmak için yasal yardım yapılmalı.

Ama şu an böylesi bir kanun çıkartılamaz. Çünkü kreşlerin kapanma aşamasına girdiği bir süreçte hükümet annelerin bebekleri ile evde 3 yıl geçirmelerine göz yumamaz.

Zor bir döneme giriyoruz…

Bu dönemi önceden okuyabilen kurumlar ayakta kalacak, süreci geriden takip eden kurumlar ise maalesef kapanacak...

 

Zenginleştirilmiş ana sınıfı programı, kaosu çözer

Son günlerde nereye gitsem hep aynı soru ile karşılaşıyorum. “Hocam, ne olacak, bu sene birinci sınıfa gidecek çocukların hâli?” diye başlıyor konuşmalar.

Ne diyeceğimi şaşırıyorum açıkçası.

Önceki gün yine çok kırgın ve kızgın bir annenin sitem dolu konuşması ile karşılaştım, “Hocam pırıl pırıl çocuğuma engelli raporu almak çok zoruma gidiyor!”

“Hayırdır, neden engelli raporu alacaksın ki?” diye sorunca başladı içini dökmeye.

“Bizim kız bu yıl eylül ayında 66 aylık oluyor. Yani ilkokul birinci sınıfa başlaması gerekiyor. Ama, ne ben ne de babası kızımızın birinci sınıfa başlamasını uygun buluyoruz. Daha tuvalet temizliğini yapamayan çocuk nasıl ilkokula başlasın? Erkek öğretmen mi çocuğumun temizliğini yaptırsın? Biz de rapor almak için devlet hastanesine gittik. Sadece biz değilmişiz aynı durumda olan. Şehrimizde zaten tek olan çocuk psikiyatristinin önü ana baba günü idi. Ama doktor yok ortalıklarda. Hastane personeline ‘Doktor nerede?’ diye sordum. Alaycı bir üslupla ‘kaçtı’ deyip güldüler. ‘Niye kaçtı ki?’ diye sorunca, ‘Abla gelen-giden çocuğuna rapor istiyor, adamcağız saçma sapan işlerle uğraşmaktan mesleğimi yapamıyorum diye izine ayrıldı’ dediler. ‘E ne olacak şimdi?’ diye yine sorduğumda ‘Çocuk doktoru da veriyormuş rapor’ diye oraya yönlendirdiler. Uğraşa didine çocuk doktorunu buldum. İçeri girdiğimizde doktor daha yüzümüze bakar bakmaz anladı durumu ve ‘Rapor mu istiyorsunuz?’ dedi. Utana sıkıla ‘evet’ dedik. Doktor bey önce direndi, ‘Ben ne anlarım çocuğun okula hazır olup olmadığından kardeşim, gidin çocuk gelişimi uzmanı ile görüşün, psikolog bulun, pedagog bulun onlar versin raporu. Bana çocuğunuzun bir hastalığı varsa onun için gelin ama benden mesleğimin dışındaki konuda rapor istemeyin’ deyiverdi. Biz yalvar yakar ‘Aman hocam zaten psikiyatr da bunalmış kaçmış, lütfen bize yardımcı olun’ dedik. Doktor bir gözüme baktı, bir eşimin çaresizliğine baktı, derin bir nefes alıp ‘Hasbünallah’ çekerek önündeki kâğıda bir şeyler yazmaya başladı…”

Bu anne, incinmiş bir hâlde bunları anlatırken aklımdan ‘eğitim reformu ile başlayan süreç böyle son bulmamalıydı’ diye geçiyordu.

Hâlbuki Millî Eğitim Bakanı Ömer Dinçer, ülkemiz eğitim sistemini düzeltmek için büyük şans diye düşünüyordum. İnanıyordum ki, radikal bir yönetim sergilenmedikçe yapış yapış bir hâle bürünmüş eğitim sistemimiz çözülemezdi. Dinçer de radikal kararlar alıyordu, ama aldığı bu kararlarda yanlış adım atarsa telafisi zor yeni sorunlar oluşacağını da biliyordum. Ve şu an öyle oldu. 5 yaşındaki çocukların ilkokula başlaması konusunda bakanlık ciddi bir yanılgı içine düştü. Bu yanılgıdan çıkmak için ‘rapor alın o zaman’ diye bulunan yöntem ise ayrı bir sorun oluşturdu. Çünkü çocuklara okul olgunluk testi uygulaması için psikolog ve pedagoglar dışlandı, çocuk doktorları devreye sokuldu. Onlar da bu hatalı sürecin bir parçası olmak istemedikleri için veliler ile çatışmalar yaşanıyor.

Yukarıda anlattığım olay münferit değil. Bir çocuk doktoru arkadaşım, “Bilinçli veliler, çocuklarına rapor almak için epey çaba sarf ediyor. Henüz olayın farkında olmayanlar da 60 aylık çocuklarını bile okula yazdırmak için okul yönetimlerine baskı yapıyor.” diye durumun vahametini özetledi.

Peki, bu çocukları sistemin çarklarına kurban etmeden nasıl çıkacağız işin içinden?

Bu konuda Bakanlığa bir teklifim var, 4+4+4 eğitimin ilk dördü olan ilköğretim kısmı 1+3 olursa kaostan çıkabiliriz. Bakanlık da, veliler de, hekimler de rahat nefes alır.

Buna göre, 1+3 olan ilköğretim kısmının birinci yılı, ‘ANAOKULUnda ilkokul’ diye tanımlanır. Bu sınıflarda 2 öğretmen olur, çocukları ikinci sınıftan itibaren okutup ilkokuldan mezun edecek olan sınıf öğretmeni ve diğeri de hâlihazırda 5 yaş grubu çocukları iyi tanıyan ana okulu öğretmeni. Bu iki meslektaş işbirliği içinde 66 aylık çocukların ilk yılını birlikte geçirebilir. İlkokul öğretmeni pasif olur ve kendi öğrencilerini tanımaya çalışır. Okul öncesi öğretmeni de aktif olarak ‘zenginleştirilmiş ana sınıfı’ müfredatı uygular.

Yoksa şu anki gidiş çok iyi değil.

 

Mahremiyet eğitimi, hislerin eğitimidir

Anne babaları gözlemlediğimde, birçoğunun, “mahremiyet eğitimi” konusunda ciddi bir yanılgı içinde olduğunu fark ediyorum.

Mahremiyet eğitiminin (özellikle kız çocuklarının) engellenmesi, sosyal yaşamdan tecrit edilmesi, daha ANAOKULUndan itibaren erkek çocuklardan ayırt edilmesi olduğu zannediliyor.

Çocuğu yoğun duygusal denetimler altında tutmak, ona hâkim bir suçluluk duygusu edindirmek ve onun “değersizlik hissi içinde çekingen davranışlar sergilemesi” marifet kabul ediliyor.

Hâlbuki mahremiyet eğitimi, çocuğa “utanç duygusu ile çekingenlik kazandırmak değil”, insan olmaktan kaynaklanan değerlilik duygusu ile kendi hislerini yönetebilecek bir güce eriştirme eğitimidir.

Mahremiyet eğitimi, çocuğun duygularını denetleme eğitimi değil, ona kendi duygularını denetleyebilecek yeteneği kazandırma eğitimidir…

Maalesef, duyguları ebeveyn denetiminde olan çocuklar, bir gün kavuşacakları özgür ortamda kendileri ile baş etmekte zorluk çekiyorlar.

Bundandır ki, mahremiyet eğitimi, başkasının değil, çocuğun kendi hislerini yönetebilecek yeteneğe erişmesinin “süreç rehberliğidir.”

Daha da ötesinde, mahremiyet eğitimi, ruh ile bedenin bütünleştirilmesi eğitimi, “ruhun bedende canlandırılması” eğitimidir. Davranışların incelmesi, ruhun diri diri davranışlarda kendini görünür kılması eğitimidir…

Ruh, bedende görünür hâle gelmeye başladığında, ortaya “zarafet” çıkar. Zarafet, ruhun kaygısızca bedene tutunup onu bir bütün hâlinde hareket ettirmesidir.

Zarafetin insan ilişkilerine yansımasına “nezaket” denir.

Nezaket sahibi bir kişinin duruşu başka, yürüyüşü başka, sesi başka, tebessümü başkadır. Davranışlar doğal bir “estetik” içindedir. Bedenin her bir parçası, birbiri ile “ruhsal uyum” taşır, dudak tebessüm ederken yanaklar hafifçe kıpırdar, yanaklar kıpırdarken gözler ışıldar, gözler ışıldarken kaşlar aynı ruhun tesiri ile kendince bir kıvama girer  ve bütün bunlar akıl ile değil, hislerin bedene fıtrî yansıması ile olur.

Çocukluk çağında duygularının denetimlerini “utanç” içinde ebeveynlerine kaptıran kişilerde ise, “ruh-beden uygumu” kaybolur. Ruh, bedende görünmez olur. Görünen kısım kaygılı bir fiziktir. Böylesi kişilerin simaları hissiz, dudakları “kaygılı gergin”, suratları asık, bedenleri kasılmış, omuzları kalkıktır.

Bu duruş, erkek çocuklarında “karizmatik” gibi algılansa da, işin aslı, “aşağılanmışlığın kasıntısından” başka bir şey değildir.

Kız çocuklarında durum daha trajiktir…

Kız çocuğuna has parmak hareketleri, el ve kol duruşları gitmiş, yerine erkek kaslarının kaba hareketliliği gelmiştir. Ses, yumuşaklığını kaybetmiş, buyurucu bir sertliğe dönüşmüştür. Ruh, bedende kendini cıvıl cıvıl var etmek yerine, hissizleşmeyi, duygularının üzerini örtüp ölmeyi tercih etmiştir.

Hislerin bedeni terk etmesi, insanın yaşamdan el çekmesinden başka bir şey değildir.

Yazarın 03 Kasım 2014 tarihli yazısıdır

Pedagoji Okulu- Güvenli Bağlanma & Soru Cevap

VİDEO İÇERİĞİ:

GÜVENLİ BAĞLANMA VE SORU CEVAPLAR

01.34 - 05.45: NEDEN GÜVENLİ BAĞLANMA?

06.04 - 07.15: ÇOCUĞUN DUYGUSAL İHTİYAÇLARININ KARŞILANMASI

Duygusal ihtiyaçları vaktinde ve yeterince karşılanan çocuklar, gerginliği bir tarafa bırakır, sâkin ve ruhsal huzura erişir.    

07.52 - 20.37: ÇOCUK İLE ANNE ARASINDA BAĞLANMAYI OLUŞTURAN FAKTÖRLER: “ANNE SESİNİN TONU”

21.38 - 38.00: ÇOCUĞUN RUHSAL İHTİYAÇLARININ KARŞILANMASI

SORULAR VE CEVAPLAR

43.28 - 43.44: 15 aylık bir kızım var. 3. ayından beri iki parmağını emiyor. Bıraktırmalı mıyım yoksa kendi hâline mi bırakmalıyım?

46.30 - 48.47: Hocam, oğlum ANAOKULUna başlayacak ama hâlâ büyük tuvaletini altına kaçırıyor, tırnakları ile oynuyor. Minecraft zararlı mı?

48.56 - 49.25: 4,5 yaşında oğlum var. Emmeyi bıraktığından beri elini sürekli göğsümde tutmaya çalışıyor. Yapmalı mıyım?

49.39 - 50.24: 4 yaşında oğlum, kardeşi 3 aylık. Oğlum kardeşi doğduğundan beri söz dinlemiyor çok hırçın oldu. Ne yapmalıyım?

50.40 - 52.54: Oğlum 3,5 yaşında, 1 yaşından beri ayrı odada yatıyor ama hep bizim odamıza geliyor. Ne yapmalıyım?

52.56 - 54.35: 2,5 yaşındaki oğlum oyuncakla istediği gibi oynayamayınca yere fırlatıyor. Bunun için ne yapmak lâzım?

54.48 - 57.35: Akrabalarına ve kardeşine şiddet uygulayan 5 yaşındaki çocuğuma nasıl davranmalıyım?

1.02.19 - 1.03.57: Hocam, oğlum 12 aylık hâlâ bizimle yatıyor. Ne zaman ayırmalıyım?

1.03.57 - 1.05.15: Çocuğumun girişken olabilmesi için ne  yapmalıyım?

1.05.20 - 1.06.33: Hocam 9 yaşındaki kızımı yanımdan ayıramıyorum, benimle yatıyor. Ne yapmalıyım?

1.06.56 - 1.08.18: Sesimizi geri kazanmanın yolu nedir?

1.09.57 - 1.11.05: Hocam, kızım 18 aylık. Bazen çok hırçın olabiliyor, yaşıtlarını ısırıyor?

1.11.10 - 1.12.14: Çocuklarda yeniliğe karşı tepkisellikte mi bağlanma probleminden kaynaklanıyor?

1.13.03 - 1.13.17: Kardeşler arası kıskançlık nasıl önlenir? Bir de oğlum teknolojiye aşırı düşkün. Ne yapmalıyım?

1.13.04 - 1.13.40: Hocam, 6 yaşında bir oğlum var. Beni hiç dinlemiyor, üzerinde hiç etkim olmuyor. Nasıl davranmalıyım?

1.14.20 -1.15.33: 2.5 yaşındaki kızım konuşmuyor, elinde sürekli telefon var, izliyor. Etkisi var mıdır?

1.15.35 - 1.17.09: Hocam, 4,5 yaşındaki oğlumla güvenli bağlanmayı yeniden nasıl inşâ edebiliriz ve güvenli bağlanma olduğunu nasıl anlayabiliriz?

1.17.14 - 1.18.58: Hocam, oğlumun aramızda yattığı olmuştur. Bağlanma karmaşası olduysa nasıl telâfi edebilirim?

Pedagoji Okulu- Çocuklarda Davranış Bozuklukları ve Çözüm Önerileri

VİDEO İÇERİĞİ:

01.45: Hiperaktif çocuk

09.54: Çocuğun duygu dünyasının bozulması

18.38: Duygu dünyası bozulan çocuğun onarılması

21.10: Çocuklarda davranış bozukluğunun sebepleri

37.07​: Çocuk eğitimi toplumsal duyarlılık işidir

45.12: Sevk hisleri

48.04: Bilişsel çarpıtmalar

01.11.46: Alışkanlık bozukluğu

SORULAR VE CEVAPLAR

01.18.53: 22 aylık ve iki buçuk aylık çocuklarımın uykuları çok hafif hemen uyanıyorlar ne yapmalıyım?

01.19.56: Kardeşler arası hakaret nasıl engellenir?

01.21.43: Çocuklarınızın zeki olmasını istiyorsanız!!!

01.24.05: Üç yaşındaki çocuğun isteklerini bağırarak elde etmesi

01.26.00: Oğlum beş yaşında ANAOKULUna gitmek istemiyor ne yapmalıyım.

01.26.59: Kızım iki yaşında doğduğundan beri parmağını emiyor ve battaniyesini hep yanında istiyor onsuz uyumuyor

01.27.50: Çocuğumun öz güveni yok korkuları var ne yapmalıyım?

01.29.28: Beş yaşında oğlum gündüzleri hala altına kaçıyor ?

01.31.08: İki yaşında çocuğum konuşamama sorunu var ne yapmalıyım?

Pedagoji Okulu- Mahremiyet Eğitimi 1

VİDEONUN İÇERİĞİ:

MAHREMİYET EĞİTİMİ- 1

00.20 - 13.04: DUYGULARIN YÖNETİLMESİ EĞİTİMİ

13.04 - 46.13: FİZİKSEL AURA

46.14 -57.09: DUYGUSAL AURA

58.09 - 1.21.50: MAHREMİYET EĞİTİMİNİN TEMEL PRENSİPLERİ

1.22.23 - 1.24.13: MAHREMİYET EĞİTİMİNİN ÖZETİ

SORULAR VE CEVAPLAR

1.25.30 - 1.26.37:  Mahremiyet eğitimi yedi yaşına kadar verilmemiş ise geç mi kalınmıştır, neler yapılabilir?

1.26.40 - 1.26.50: Kızım emzirme sürecini unutmadığı için oyuncak bebeğini emzirmeye çalışıyor, engellemeli miyim?

1.26.52 - 1.27.50: Hocam kaçyaşından itibaren tuvalette yalnız bırakmalıyız, oğlum üç yaşında tuvalette yanında olmamızı istiyor.

1.28.31 - 1.29.45: Çocuğun edineceği bilgide tehdit unsuru varsa yola çıkma, düşme vs. durumlarda ne yapmalıyız?

1.30.38 - 1.30.52: Çocuklara duygularını yönetmeyi nasıl öğreteceğiz?

1.30.55 - 1.32.37:  Gece gündüz altını ıslatan çocuğa nasıl davranmalıyız?

1.33.23 - 1.36.42: TACİZ HABERLERİNİN PEDAGOJİK KRİTERLERE GÖRE VERİLMESİ 

1.36.43 - 1.38.38: Çocuğum sert düşünce kızınca acımadı ki diyor duygularını nasıl düzeltebilirim?

1.38.40 - 1.40.50: 4-6 yaş aralığındaki çocuklara öğretmenler fiziksel auralarına dokunmamaları gerektiğini özel bölgelerini nasıl anlatmalıdır?

1.40.53 - 1.41.21: İki yaşındaki oğlum hala benimle uyuyor kaç yaşına kadar benimle uyumalı?

1.41.23 -1.42.51:Hocam 18 aylık kızımın altını bende değiştirebilir miyim?

1.43.16 - 1.45.27:  Kızım üç buçuk yaşında ve herkesin kucağına gitmesi beni rahatsız ediyor, bu konuda ne yapmalıyım?

1.45.28 - 1.46.18: Dört yaşında oğlum oyuncaklarını toplamıyor, bazen bazı oyuncaklarını bir süreliğine izin almadan kaldırıyorum, mahremiyet eğitimine zarar veriyor muyum?

1.46.43 - 1.47.10: Dört yaşında oğlumuz, ANAOKULUna göndermedik, ayrılamıyor, bir yıl daha beklesek mi?

1.47.15 - 1.48.16: Bir aydır velilerime anlatıyorum tuvalet eğitimini yardımcı öğretmen vermez, siz öğreteceksiniz diye….

1.48.23 - 1.50.52: Dört yaşında kızım var çoğunlukla uykuya dalma sürecinde beni istiyor, ben uyutuyorum, gelişimini negatif etkiler mi?                                                                                                                                               

1.50.51 - 1.52.00: Hocam kızım bir yaşında bir hafta anneannesi bir hafta babaannesi bakıyor, akşamları babası ile ben bakıyorum mahremiyet eğitimini nasıl vereceğiz?

1.52.05 - 1.52.42: Hocam kızımız yedi yaşında ve yutmaktan korkuyor, ağzında bekletiyor, dört yaşına kadar reflüsü vardı, kusunca kızardım…

1.52.43 - 1.53.03: Kız ve oğlan çocuklarımız özel bölgelerinin adını sorduğunda nasıl davranmalıyız?

1.53.06 - 1.53.20: Bir buçuk yaşındaki oğlum dışarıdaki insanlardan ilgi gördüğünde oğlumda onlara ilgi gösteriyor normal mi?

1.54.42 - 1.57.33: Hocam sünnetin mahremiyet eğitimine zararı var mı oğlum dört buçuk yaşında?

1.57.51 - 1.58.47: Üç yaşındaki oğlum kabızlık şikayeti yüzünden korkudan tuvalete oturmuyor, fitil kullanmak ne kadar doğru?

Pedagoji Okulu- Cezasız Çocuk Eğitimi Olur Mu?

VİDEONUN İÇERİĞİ:

CEZASIZ ÇOCUK EĞİTİMİ OLUR MU?

00.56 - 30.20: CEZANIN ÇOCUĞUN YETİŞMESİNE VERDİĞİ ZARARLAR 

30.26.-...: SALDIRGANLIK BİR SAVUNMA HALİDİR

48.05-...: ÇOCUK CEZA ALDIKÇA HİSLERİNİ KAYBEDER

Pedagoji Okulu- Öfke Yönetimi & Kardeş Çatışmaları 2

VİDEONUN İÇERİĞİ

01.11: Hoşnutsuzluk Duyguları ve Duyguların Farkındalığı

07.22: Öfkenin Kökeni ve Değersizlik Duygusu

16.20: Anlamlandırma Bozukluğu ve Öfke Yönetimi

23.31: Duygusal Güç ve Duygu Yönetimi

31.20: Duyguları Pozitif Hale Çevirmek

35.50: Davranış Eğitiminin Başlangıcı

38.04: İncinmişlikleri ve öfkeleri yüksek olan bireyler duyguyu davranış ile ifade ederler.

39.31: Ben Dili, Sen Dili ve Eylem Dili

43.00: Çocukla İletişim ve Eylem Dili

47.54: Çocuklarda Davranış Eğitiminin Temel Prensipleri

  1. Çocuğun her yanlış davranışı bir eğitim fırsatıdır.

  2. Problem, problem anında çözülmez.

  3. Çözüm Yöntemi

1. Sözel ve beden kontrolü
2. Emniyetli oturuş
3. Duygusal Temas
4. Sıralaşmalı Anlatım
5. Alternatif Çözümler
6. Empatik Drama

Sorular

01.08.36: Oğlum 5 yaş 3 aylık. “Bu doğru değil, böyle yapmak yanlış” dediğimde “Hayır doğru değil yanlış değil” diyor. ANAOKULU öğretmeni biraz sertti. Bir de kardeşi oldu. Tepkisel olmanın sebebi olabilir mi?

01.09.34: Hocam tek çocuklarda ne gibi davranış bozuklukları olabiliyor?

01.10.33: Hocam oğlum 3 yaşında, 7 gün 24 saat pantolon giyiyor ve günde 3-4 kez kıyafet değiştiriyor. Ne yapmam lazım?

01.11.44: Hocam kızım iki yaşında ve kızdığı zaman vuruyor. Nasıl tepki vermeliyiz?

01.12.24: Merhaba. Hocam 9 yaşında yeğenim var. 3. Sınıfta okumayı çok geç öğrendi. Dikkat dağınıklığı var, adapte olamıyor. Kekelemesi de var. Önerileriniz nelerdir?

01.13.51: Hocam kızım duyduğu argo kelimeleri tekrarlıyor. Ne önerirsiniz?

01.15.56: Görme engelli 10 yaşında kızım var. Çok agresif. Babası bırakıp gitti. Kendim mücadele ediyorum. Ne yapmalıyım?

01.17.10: Benim küçük kızım iki yaşında. Büyük kızım sekiz yaşında. Kıskançlık var. Ne yapmalıyım?

01.17.28: Hocam oğlum 3.5 yaşında ve kardeşi doğduktan sonra beni hiç dinlemiyor. Her şeye ağlıyor. Ne sebeple böyle yapıyor?

01.18.02: Hocam bütün ilişkilerimizin temeli üslup kontrolü değil midir?

01.18.37: Hocam 14 yaşlarında öğrencilerim var ve çok öfkeliler. Hatta bir keresinde birbirlerinin boğazına yapışmışlardı ve zor ayırdık. Ne yapmalıyız?

01.19.24: Montessori okuma-yazmayı dört yaşında öğretmeyi savunuyor. Evde materyallerle öğretmeyi düşünüyorum, ne dersiniz?

01.20.01: Yeğenimin babası öldükten sonrası davranışları değişti. Artık annesini dinlemiyor. Ne yapmamız gerekir?

01.20.14: Hocam 3 yaşındaki kızım kardeşi olduğundan beri herkese vuruyor. Ne yapmamız gerekir?

Pedagoji Okulu- Soru & Cevaplar

VİDEONUN İÇERİĞİ

00.57: Öfke bireyi en çok yanıltan duygudur.

05.32: Öfke Bozukluğunu Kabullenme

Sorular

13.39: Hocam ikinci sınıfa giden erkek çocuğum kız arkadaşıyla teneffüste oyun oynuyormuş. Emzik istedim. Aldım. Bu ne demek oluyor?

15.48: Edilgen yapımızı nasıl değiştireceğiz hocam. Onarıma çözüm önerileri sunar mısınız?

18.38: Hocam ocak ayında 5 yaşına girecek kızım var. Yurtdışında yaşıyoruz. İki ay oldu geleli. Birden bir korku başladı. Tuvalete giderken ve yataktan oyuncak alacağı zaman sürekli korkuyor. Ne yapmalıyım?

20.14: İki buçuk yaşındaki kızım hırçın ve huzursuz bir yapıya sahip. Ben ise öfke kontrolünde sorunlar yaşıyorum. Tekrar bağlanmamız mümkün müdür?

40.02: İki yaşımda oğlum var ve eşim aldattı. Oğlumun psikolojisi için ne yapmalıyım?

41.17: Hocam kızım on üç aylık ve benimle uyuyor. Gece de emerek uykuya dalıyor. Nasıl vazgeçirebilirim?

42.38: Oğlum gelecek sene ANAOKULUna başlayacak ve 4 yaşında olmuş olacak. Her şeyi korkmadan bana anlatabilmesi için ne yapabilirim?

47.35: Bebeğin mama yemesi doğru mudur?

49.54: Hocam 16 aylık bir oğlum var. Süpürgeyle oynamak istiyor. Evin işleri aksıyor. Ne yapmamız gerekiyor?

52.13: Hocam iki buçuk yaşında kızım daha önce kabızlık yaşadı. Şimdilerde kakasını yapmak istemiyor. Acıyor diyor. Fitil vererek yaptırmaya çalışıyoruz. Ne yapmalıyız?

53.48: Eşimle boşanma aşamasındayız. Oğlum 11 kızım 21 aylık. Her fırsatta kıskanıyor. Anne dahi dedirmiyor. Ne yapmalıyım?

55.23: Arkadaşım çocuğuma ciddi ve psikolojik zarar veriyor. Ne yapmalıyım?

57.37: Hayatımda bana zarar vermiş insanlara bir türlü güvenemiyorum. Ne yapmalıyım?

Pedagoji Okulu- Soru Cevap

VİDEO İÇERİĞİ:

SORULAR VE CEVAPLAR

03.05: Büyük oğlum 5 yaşında akşam karanlık olduğunda yan odaya ve tek başına tuvalete gidemiyor, gündüz böyle bir sorun yaşamıyoruz. Bu problemin üstesinden nasıl gelebiliriz?

10.32: 4.5 yaşındaki kızımın kendi odasında 6 ay yattıktan sonra korkmaya başladı, bireyselleşmesi için neler yapabiliriz?

14.10: Gece korkularının kökeninde güvenli bağlanmanın yattığını söyleyebilir miyiz?

20.49 - 25.41: Kıskançlık duygusu nasıl yönetilemez hala geliyor? (Kıskançlık ve Değersizlik duygusunun ilişkisi)

26.05: Merhaba hocam, çocuklar 5,7 ve 11 yaşlarındalar. Sizin videolarınızı izlemelerinde herhangi bir mahsuru var mı?

27.17: Oğlum ANAOKULUna başladığı zaman okula gitmek istemedi, nedeni ne olabilir?

28.33 - 35.18: Çocuğum okulda öğretmeni ile bir sorun yaşıyor hatta öğretmeni seni sopalarım gibi bir ifade kullanmış ne yapmalıyım? Çocuğumun yanında nasıl olmalıyım

35.28: Çocuğumda tırnak yeme , aşırı derece kemirmek aynı zamanda başka tikler de oluştu ne yapmalıyız?

38.35 - 41.29: Çocuğun kişiliğinin bozulma nedenleri: Çocuğun doğuştan getirdiği mizaç , nesne ve eşya ile olan ilişkisi, çevresel faktörler, kaçıncı çocuk olduğu, sosyal ilişkiler kişiliğinin gelişmesinde rol oynamaktadır. En önemli faktörler anne, baba, öğretmen ile olan ilişkidir. Çocuğun kişiliği bunlar ile geliştiği gibi bu üç kişi ile bozulur. Çocuğun kişiliğini, zarara uğradığı kişi ile yakın olma çabası bozar.

42.33: 15 aylık bir oğlumuz var. Eşyaları, yiyecekler keşfetmesi için engellemiyor, serbest bırakıyoruz. Yaklaşık 2-3 aydır, sofrada her yiyeceği yere atmak istiyor. Şuana kadar her keşfetmek için yapmış olduğu davranışı son buldu. Bu davranışı ne zaman son bulur merak ediyoruz?

46.32 - 51.54: Yemek yemedeki motivasyon, blw yöntemi, el-kol koordinasyonu , yemek yemeği başarmadaki haz, yemek yeme ortamının hazırlanması ile ilgili bilgiler

52.01: Yemeyi ,tabağı önünden aldığımızda çocuğun ağlama durumunda aynı iktidar mücadelesi gibi kayıtsız mı kalmalıyız yoksa teselli mi etmeliyiz?

55.03: Çocuğum 3,5 yaşında daha önceden odasını ayırmıştım, sonradan farkettim ki güvenli bağlanma için 2 yaş çok önemliymiş ne tavsiye edersiniz?

1.01.40: Ben okul öncesi öğretmeniyim, 1.sınıfa giden oğlum var, yüz yüze eğitimde öğrenciler ile iletişim kurabiliyorduk, online eğitimde sorun yaşıyoruz. Kendi öğrencilerim onlineda platformda öğrettiğim şeyleri cevaplayamıyolar gibi hissediyorum. Oğlum ise arkadaşlarından geri kalıyor, bazen öfkeleniyorum ve ona yansıtıyorum.  Ne yapmayalım?

1.13.40: Duyarlılığa yanaşmayan bir öğretmenin çocuğa verdiği zarar nasıl telafi edilmeli? Ebeveyn çocuğunu nasıl desteklemeli?

1.17.44: Hocam, yataktan ayırma konusunda daha fazla ayrıntı verir misiniz? Oğlum 33 aylık aynı odada farklı yataklara yatmak için teşvik ediyoruz fakat direniyor, yanında beni istiyor tavrımız nasıl olmalı? 2 yaşına kadar güvenli bağlanma sürecine dikkat ederek hareket ettik.

1.20.57: Kızım 5 yaşında tırnağını ya ağzıyla ya da elleriyle koparıyor. Daha önce kızdığım için ben baktığımda gizliyor, artık karışmıyorum. Tuvaletini tutuyor,sorduğumda yok diyor. Bazen bana ters davranıyor bazen de dinliyor. 1 buçuk yaşında bir oğlum daha var. Oğlum kızmın her eline aldığı oyuncağı istiyor, 5 yaşındaki kızım da hemen ağlıyor.